Në shumicën e rasteve, punimi screw-retained (i vidhosur) është zgjedhja më e sigurt, sepse mund të hiqet pa u shkatërruar dhe nuk lë cement nën gingivë. Punimi i cementuar ka vend kur dalja e vidës bie në një zonë që nuk pranohet estetikisht ose funksionalisht dhe nuk korrigjohet me kanal vide të kënduar, ose kur margjina lejon pastrim të plotë të cementit. Vendimi merret gjatë planifikimit të pozicionit të implantit, jo ditën e dorëzimit.
Çfarë është punimi screw-retained dhe çfarë është punimi i cementuar?
Punimi screw-retained është një kurorë ose urë mbi implant që fiksohet direkt te implanti ose te abutment-i me anë të një vide. Vida kalon nëpër një kanal brenda punimit dhe vrima mbyllet më pas me kompozit.
Punimi i cementuar fiksohet mbi një abutment me çimento, njësoj si një kurorë mbi dhëmb natyror. Sipërfaqja e punimit është e plotë, pa vrimë vide.
Të dyja mënyrat japin rezultate të mira kur zgjidhen për rastin e duhur. Dallimi ndihet kryesisht në mirëmbajtjen afatgjatë dhe në mënyrën si ndërhyn kur del një problem.
Pse ka rëndësi kjo zgjedhje?
Mënyra e fiksimit ndikon në tri gjëra që dentisti i ndjen drejtpërdrejt në klinikë:
- Hapësira vertikale: punimi i cementuar kërkon lartësi të mjaftueshme abutment-i për retencion; ai i vidhosur funksionon edhe me hapësirë të kufizuar.
- Ndërhyrja kur del një problem: një vidë e liruar ose keramikë e çarë rregullohet shumë më lehtë kur punimi mund të hiqet.
- Shëndeti i indit rreth implantit: cementi që mbetet nën gingivë është një nga faktorët e lidhur me inflamacionin periimplantar.
Screw-retained kundrejt punimit të cementuar: krahasimi praktik
| Kriteri | Screw-retained | I cementuar |
|---|---|---|
| Heqja e punimit | E thjeshtë; punimi riparohet dhe rivendoset | E vështirë; shpesh e shkatërron punimin |
| Cement i mbetur nën gingivë | Nuk ekziston si rrezik | Rrezik real, i lidhur me inflamacion periimplantar kur nuk hiqet plotësisht |
| Dalja e vidës | Duhet të bjerë në zonë të pranueshme (cingulum, sipërfaqe okluzale) | Nuk ka vrimë; sipërfaqja është e plotë |
| Implant i anuar nga vestibulari | Kërkon kanal vide të kënduar ose abutment të personalizuar | Zgjidhja më e zakonshme |
| Hapësirë vertikale e kufizuar | Funksionon edhe me pak hapësirë | Kërkon lartësi abutment-i për retencion |
| Pasiviteti | Verifikohet me testin e vidës | Cementi mund ta maskojë një mospërputhje të vogël |
| Shumë implante, full-arch | Standardi | Përdoret rrallë |
| Estetika e sipërfaqes | Vrima mbyllet me kompozit; e dukshme vetëm nga afër | Sipërfaqe e plotë, pa ndërhyrje |
Sa i rëndësishëm është rreziku i cementit të tepërt?
Cementi i tepërt nën gingivë është një nga arsyet kryesore pse shumë klinika preferojnë punimin e vidhosur. Në një studim klinik me endoskop (Wilson, 2009), cement i tepërt u gjet në rreth 81% të implanteve me shenja klinike të sëmundjes periimplantare, dhe pas heqjes së tij shenjat u përmirësuan në shumicën e rasteve.
Rreziku rritet kur margjina e abutment-it është më thellë nën gingivë. Studimet e Linkevicius dhe kolegëve treguan se sa më e thellë margjina, aq më shumë cement mbetet pa u zbuluar, edhe pas pastrimit të kujdesshëm dhe kontrollit radiografik.
Kjo nuk e bën punimin e cementuar të gabuar. Do të thotë që, nëse zgjidhet, margjina duhet të jetë e arritshme për pastrim dhe sasia e çimentos duhet të kontrollohet.
Kur zgjedh screw-retained?
- Në rastet me shumë njësi dhe në rehabilitimet full-arch.
- Kur duhet të mbetet e mundur heqja e punimit për kontroll, higjienë ose riparim.
- Kur margjina e abutment-it është thellë nën gingivë dhe pastrimi i cementit do të ishte i pasigurt.
- Kur hapësira vertikale është e kufizuar.
- Kur pacienti ka bruksizëm dhe pret ndërhyrje të mundshme në të ardhmen.
Kur zgjedh punimin e cementuar?
- Kur dalja e vidës bie në zonën vestibulare dhe nuk korrigjohet me kanal vide të kënduar.
- Kur margjina është në një nivel që lejon pastrim të plotë të cementit.
- Kur estetika e dhëmbëve të përparmë nuk toleron asnjë hapje në sipërfaqe.
Çfarë është kanali i vidës i kënduar dhe kur e zgjidh problemin?
Kanali i vidës i kënduar (angled screw channel) lejon që vida të dalë në një drejtim tjetër nga aksi i implantit. Në këtë mënyrë, një implant pak i anuar nga vestibulari mund të marrë prapë punim screw-retained me dalje në cingulum.
Shkalla e korrigjimit varet nga sistemi i implantit dhe komponentët që ofron, zakonisht deri rreth 25–30°. Nëse animi është më i madh, zgjidhja kalon te abutment-i i personalizuar ose te punimi i cementuar.
Zgjidhja e ndërmjetme: kurora e zirkonit mbi T-base
Kurora e zirkonit ngjitet mbi një T-base titani jashtë gojës, në laborator, dhe pastaj vidhoset në implant. Cementimi bëhet në tavolinë, ku kontrollohet plotësisht dhe pastrohet çdo tepricë. Pacienti merr një punim të riparueshëm pa cement nën gingivë.
Kjo është sot një nga zgjidhjet më të përhapura për kurorat e vetme mbi implante, sepse kombinon estetikën e zirkonit me sigurinë e fiksimit me vidë.
Çfarë na duhet nga klinika për të vendosur mënyrën e fiksimit?
- Skanim ose masë me transferin ose scan body-n të ulur plotësisht.
- Foto të pozicionit të implantit dhe të indit të butë.
- Lartësia e gingivës dhe hapësira interokluzale.
- Informacion nëse pacienti ka bruksizëm.
- Preferenca jote: screw-retained apo cementim.
Për mënyrën e saktë të marrjes së masës, shih udhëzuesin 10 Sekretet e Masës Perfekte.
Perspektiva e laboratorit
Nëse skanimi tregon se dalja e vidës bie jashtë zonës së pranueshme, e vërejmë para dizajnit dhe të propozojmë alternativën: kanal të kënduar, abutment të personalizuar ose punim të cementuar. Preferojmë ta ndalojmë rastin herët se ta rregullojmë në fund.
Pikat kryesore
- Screw-retained është zgjedhja e parë në shumicën e rasteve, sidomos në full-arch.
- Cementi i tepërt nën gingivë është rrezik real dhe rritet me thellësinë e margjinës.
- Kanali i vidës i kënduar zgjidh shumë raste me implant pak të anuar.
- Kurora e zirkonit mbi T-base jep punim të riparueshëm pa cement nën gingivë.
- Vendimi merret gjatë planifikimit të implantit, jo ditën e dorëzimit.
Pyetje të shpeshta
A mund ta kthej një punim të cementuar në screw-retained më vonë?
Praktikisht jo. Ndryshimi kërkon abutment dhe punim të ri, ndaj vendimi duhet marrë herët, gjatë planifikimit.
A është e mundur screw-retained në zonën frontale?
Po, kur implanti ka pozicion të mirë protetik dhe dalja e vidës bie në cingulum. Kur implanti është më vestibular, mund të zgjidhet me kanal vide të kënduar ose me abutment të personalizuar.
A duket cementi i mbetur në radiografi?
Jo gjithmonë. Disa çimento janë radioopake, të tjera jo, dhe cementi në sipërfaqet vestibulare ose linguale shpesh nuk shihet. Prandaj parandalimi, me margjinë të arritshme dhe pastrim të kujdesshëm, vlen më shumë se zbulimi.
A ndikon vrima e vidës në qëndrueshmërinë e keramikës?
Në keramikë të shtresuar, vrima mund ta rrisë rrezikun e çarjes. Zirkoni monolitik e ul ndjeshëm këtë rrezik.
Cila mënyrë fiksimi është më e mirë për kurorë të vetme mbi implant?
Për shumicën e kurorave të vetme, zgjidhja më e përdorur sot është kurora e zirkonit e ngjitur në T-base dhe e vidhosur. Ajo e mban punimin të riparueshëm dhe e eliminon cementin nën gingivë.
Sa shpesh lirohen vidat në punimet screw-retained?
Lirimi i vidës lidhet kryesisht me torque-un e pasaktë, okluzionin e pakontrolluar dhe mungesën e pasivitetit. Me torque sipas prodhuesit dhe okluzion të kontrolluar, është ndërlikim i rrallë dhe rregullohet lehtë sepse punimi hiqet.